Kanada'nın Alberta eyaletinde, eyaletin Kanada'da kalıp kalmayacağına dair bir referandum düzenleneceği duyuruldu. Bu gelişme, ülkenin birliğinin on yıllardır karşılaştığı en önemli sınavlardan biri olarak değerlendiriliyor.
Eyalet Başbakanı Danielle Smith tarafından yapılan açıklamaya göre, referandum 19 Ekim'de gerçekleştirilecek. Vatandaşlara, "Alberta, Kanada'nın bir eyaleti olarak kalmalı mı, yoksa Alberta'nın Kanada'dan ayrılıp ayrılmamasına ilişkin bağlayıcı bir referandum düzenlenmesi için yasal süreci başlatmalı mı?" sorusu yöneltilecek.
Smith, kendi oyunu Alberta'nın Kanada'da kalması yönünde kullanacağını belirtti. Hükümetinin ve parti grubunun da pozisyonunun bu yönde olduğunu ifade etti. Ancak, yerli halkın yeterince istişare edilmediği gerekçesiyle ayrılık referandumu çağrısı yapan bir dilekçenin reddedilmesine ilişkin mahkeme kararı nedeniyle derin endişe duyduğunu dile getirdi.
Ayrılık yanlısı grupların bu yılın başlarında 300.000'den fazla imza topladığı, buna karşılık eyaletin Kanada'da kalması yönündeki bir dilekçenin ise 400.000'den fazla imza topladığı belirtildi. Bu durum, Alberta'da uzun süredir devam eden ve eyaletin Ottawa'daki karar vericiler tarafından göz ardı edildiği hissine dayanan bağımsızlık hareketinin güçlendiğini gösteriyor.
Ancak kamuoyu yoklamaları, Albertalıların çoğunluğunun ayrılık aleyhine oy kullanacağını öngörüyor. Başbakan Smith, mahkeme kararlarının yüz binlerce Albertalının sesini susturamayacağını vurgulayarak, "Alberta'nın geleceğine mahkemeler değil, Albertalılar karar verecek" dedi.
Kanada'nın birliği daha önce de gerilimler yaşadı. Quebec eyaleti, 1995'teki referandumda kıl payı bir çoğunlukla ayrılık aleyhine oy kullanmıştı. Alberta'nın ayrılık kararının kabul edilmesi durumunda, federal hükümetle uzun ve belirsiz müzakere süreci yaşanması bekleniyor. Başbakan Justin Trudeau'nun hükümeti, ayrılık girişimlerinin 26 yıl önce Quebec referandumu sonrası çıkarılan Netlik Yasası'na uygun olarak yürütülmesi gerektiğini belirtiyor.
