Kayseri'nin Kocasinan ilçesinde, Yamula Barajı kıyısında bulunan ve 7,5 ila 7,7 milyon yıllık olduğu değerlendirilen gergedan fosili, 3D teknolojisi kullanılarak aslına uygun şekilde yeniden canlandırılıyor. Antropologlar tarafından yapılan çalışmalarda, fosillerin 3D yazıcılarla kalıpları çıkarılarak detaylı incelemeler yapılıyor.
Uzman antropolog Ömer Dağ, bölgede iki farklı gergedan türünün bulunduğunu belirtti. Günümüz boynuzlu gergedanlarının atası olarak kabul edilen bu fosilin omuz yüksekliğinin yaklaşık 1,60-1,70 metre civarında olduğunu ifade eden Dağ, canlının morfolojisi ve fiziksel özelliklerinin daha iyi anlaşılması amacıyla 3D teknolojisiyle canlandırma çalışmalarının sürdüğünü ve şu anda boyama aşamasında olduklarını söyledi.
Fosilin ilk olarak 2017 yılında çoban M.A. tarafından Yamula Barajı kıyısında bulunduğu bildirildi. Yapılan incelemeler sonucunda kemik parçalarının 6 ila 7,5 milyon yıl öncesine ait olduğu tespit edildi. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın izniyle 2018'de bölgede kazı çalışması başlatıldı. Kayseri Büyükşehir Belediyesi'nin sponsorluğunda yürütülen kazılarda, 7,5-7,7 milyon yıllık hayvan fosillerine ulaşıldı. Bu fosiller için Kayseri Bilim Merkezi'nde laboratuvar çalışmaları başladı.
Uzmanlar tarafından temizlenen ve ayna yöntemiyle birleştirilen orijinal parçalar, 3D yazıcılar aracılığıyla aslına uygun kalıplar halinde çıkarılarak yeniden bir araya getiriliyor. Bugüne kadar 9 fosilin canlandırması tamamlanırken, şimdi de bölgede bulunan gergedan fosilinin canlandırma çalışmalarına başlandı. 3D yazıcılarla hazırlanan parçaların montajı tamamlandıktan sonra boyama aşamasına geçildi.
Ömer Dağ, 2026 yılındaki çalışmaların baraj suyu seviyesinin yüksekliği nedeniyle verimli geçmediğini belirtti. Ekibin ikiye bölündüğünü, bir grubun arazide, diğerinin ise laboratuvarda çalıştığını aktardı. Bölgedeki faunanın çeşitliliğine dikkat çeken Dağ, 3 toynaklı atlar, gergedanlar, zürafalar ve fil grubuna ait örneklerin yanı sıra bu sene etçil grup örneklerine de rastlandığını söyledi. Fosil konservasyonuna uygun ortamda yürütülen temizlik ve akademik çalışmaların, ileride açılması planlanan paleontoloji müzesinde sergilenecek örnekler için de devam ettiğini ekledi.
Dağ, ayaklandırma çalışması devam eden gergedan fosilinin, günümüz boynuzlu gergedanlarının atası olduğunu yineledi. Ziyaretçilerin canlının morfolojik ve fiziksel özelliklerini daha iyi anlayabilmesi için 3D teknolojisi kullanılarak yapılan canlandırmanın, o dönemin renk ve morfolojisine uygun şekilde gerçekleştirildiğini belirtti.
3D teknolojisinin ayaklandırma çalışmalarını hızlandırdığını vurgulayan Dağ, yaklaşık 3 yıl önce başladıkları çalışmalarda ilk etapta silikon kalıplama ve polyester döküm yöntemi kullanıldığını, ancak 3D teknolojisiyle sürecin daha profesyonel hale geldiğini ifade etti. Bulunan örneklerin taranarak 3D ortamda eksik parçaların tamamlanmasıyla kusursuz bir ayaklandırma gerçekleştirildiğini sözlerine ekledi.
