County Antrim'de bulunan ve yaklaşık 60 milyon yıl önceki volkanik faaliyetler sonucu oluşan 40 binden fazla bazalt sütundan meydana gelen Giant's Causeway'de, turistlerin doğal çatlaklara bıraktığı madeni paralar kayalara zarar vermeye başladı. Bazı ziyaretçilerin dilek tutmak veya ziyaretlerinin bir izini bırakmak amacıyla kayaların arasına madeni para sıkıştırdığı ve hatta çekiçlediği belirtildi.
Yıllardır süregelen bu gelenek, zamanla kayalara zarar vermeye başladı. British Geological Survey tarafından yapılan incelemelerde, çatlaklara sıkıştırılan madeni paraların nemli ve tuzlu deniz ortamında hızla paslandığı tespit edildi. Paslanan paraların kalınlıklarının üç katına kadar genişleyebildiği ve bu genişlemenin bazalt üzerinde baskı oluşturarak taşların yüzeyinin pul pul dökülmesine neden olduğu belirlendi. Ayrıca, bakır, nikel ve demirin oksitlenmesi kayaların üzerinde kırmızı ve kahverengi lekeler bırakıyor. Sorunun özellikle son 10 yılda büyüdüğü, ziyaretçilerin daha önce bırakılmış paraları gördükçe aynı şeyi yapmaya teşvik edildiği ve uygulamanın giderek yayıldığı aktarıldı.
Bu durum üzerine 2023 yılında uzmanlar kayaları inceleyerek madeni paraların oluşturduğu hasarı araştırdı. İncelemeler sonucunda, paraların zamanla paslanıp genişleyerek bazalt kayalarda çatlama ve yüzey kaybına yol açtığı doğrulandı. Kayalara zarar vermeden paraların çıkarılabilmesi için özel bir çalışma başlatıldı. Uzmanlar, farklı yöntemler deneyerek çatlaklardaki paraları dikkatlice çıkardı.
Çalışmaların Ağustos 2026'da tamamlanmasıyla, kayaların arasından toplam 20,5 kilogram madeni para çıkarıldı. Çıkarılan para sayısının 10 bini aştığı belirtildi. National Trust, ziyaretçilerden kayaların arasına yeni madeni para sıkıştırmamalarını rica ederken, uzmanlar bu alışkanlığın devam etmesi halinde bazalt kayalarda yeniden benzer hasarların oluşabileceği konusunda uyarıda bulundu.
