Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nde ortaya çıkan ve küresel çapta endişe yaratan yeni Ebola salgını, yayılma hızını artırarak devam ediyor. Salgının ilk bilinen kurbanı olduğu düşünülen bir sağlık çalışanının hayatını kaybetmesiyle hastalığın belirtileri daha belirgin hale geldi. Yerel yetkililere göre, Bunia kentinde görevli ve kimliği açıklanmayan sağlık çalışanı, 24 Nisan'da yüksek ateş, kusma ve ciddi kanamalar sonucunda yaşamını yitirdi.
Ancak, ölümcül virüsün varlığının resmi olarak doğrulanması ve uluslararası acil durum ilan edilmesi tam üç hafta sürdü. Bu gecikme, virüsün hızla yayılmasına ve ülkenin tarihteki en büyük Ebola salgınlarından biriyle karşı karşıya kalmasına neden oldu.
Halkın Şüpheciliği ve Yanlış Bilgiler
CNN'e konuşan Hélène Akilimali, Ebola virüsüne karşı maske takmak gibi önlemler aldığını belirtse de, salgının merkez üssü olan Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nin doğusunda kakao satıcılığı yapan Akilimali, işi gereği insanlarla sürekli temas halinde olduğunu ifade etti. Akilimali, temas kurduğu bazı kişilerin hastalığın gerçekliğinden bile şüphe duyduğunu ve bu durumun kontrol edilemediğini vurguladı. Yanlış bilgilerin, virüs hakkındaki efsanelerin ve rahat tavırların ölümlere yol açtığını belirten Akilimali, insanların kendilerini kandırmayı bırakması gerektiğini söyledi.
Salgından en çok etkilenen Ituri ve Kuzey Kivu eyaletlerindeki yerel halk, hem salgına müdahaledeki gecikmeden hem de topluluklarındaki yanlış bilgilerden ve maske kullanımına yönelik umursamaz tavırlardan şikayetçi. Ituri eyaletinin başkenti Bunia'da yaşayan Élie Ilunga, insanların öldüğünü gördükçe eskiden şaka sandıkları durumun gerçek olduğunu anladıklarını belirtti. Kendi ailesini korumak için evinin önüne lavabo kuran Ilunga, şüphe duyanların henüz ölümü deneyimlememiş veya aileleri etkilenmemiş kişiler olabileceğini dile getirerek, virüsün oluşturduğu tehdidin gerçekliğinden şüphe etmemeye çağırdı.
Bunia sakini Aline Kitambala Masika ise, Ebola'nın tüm ailesini yok ettiğini belirterek, insanların kişisel korunma konusunda bir an önce bilinçlenmesini umduğunu ifade etti. 25 Mayıs 2026'da, Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nin doğusundaki Bunia şehrinde, Ebola'dan öldüğünden şüphelenilen bir kişi toprağa verildi.
Vaka ve Ölüm Sayıları Artıyor
Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, şu ana kadar 101'i doğrulanmış olmak üzere 900'den fazla şüpheli vaka tespit edildiğini bildirdi. WHO, Demokratik Kongo Cumhuriyeti'ndeki Ebola salgınıyla bağlantılı ölüm sayısının 220'ye ulaştığını duyurdu. Kırsal bir bölgede başladığı tahmin edilen salgın, Bunia ve Goma gibi büyük şehirlere de sıçradı. Komşu Uganda da yedi doğrulanmış vaka ve en az bir ölüm bildirdi.
WHO, Cuma günü risk seviyesini Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nde 'çok yüksek', bölgesel düzeyde ise 'yüksek' olarak belirledi. Ancak küresel düzeyde salgın riskinin hala düşük olduğu kaydedildi. Örgüt, salgının tespit edilmeden önce ne kadar süre dolaşımda olduğu göz önüne alındığında, Ebola vaka sayılarının artmaya devam etmesinin beklendiği uyarısında bulundu.
Sağlık Tesislerine Yönelik Saldırılar
Pazar akşamı, bir grup gencin Ituri eyaletinde Ebola hastalarının tedavi edildiği bir hastaneyi basmasıyla gerilim tırmandı. Associated Press'in bildirdiğine göre, Mongbwalu Genel Hastanesi'ndeki sağlık personeli, silah sesleri eşliğinde hastaları tahliye etmek için büyük bir panik yaşadı. Hastanenin başhekimi, saldırganların hayatını kaybeden iki akrabalarının cenazesinin kendilerine teslim edilmesini talep ettiğini belirtti.
Bu olay, son bir hafta içinde Ebola hastalarını tedavi eden sağlık tesislerine yönelik üçüncü saldırı oldu. Perşembe günü Ituri'de, Ebola'dan ölen genç bir adamın yakınları, cenazesini Rwampara Hastanesi'nden zorla almaya çalıştı. Yetkililer, protestocuların tesiste yangın çıkararak iki hastane çadırını küle çevirdiğini bildirdi. Cumartesi günü ise bir grup Mongbwalu sakini, Sınır Tanımayan Doktorlar tarafından kurulan ve şüpheli ile kesinleşmiş Ebola vakalarının tedavi edildiği bir çadırı ateşe verdi.
Cenaze Törenleri Salgının Yayılmasını Tetikledi
Ebola teşhisinin konulmasının uzun sürmesi nedeniyle, bölgede hayatını kaybedenler için geleneksel ve kitlesel cenaze törenleri düzenlenmeye devam etti. Kongo Sağlık Bakanı Samuel Roger Kamba, ilk kurbanın cenazesinde yas tutanların cenazeye dokunduğunu belirterek, kural dışı uygulamalar nedeniyle vakaların arttığını ifade etti.
